Энергетик супердержава хәер сораша: бензин Мароккодан килә
Илдә күзәтелгән АЗСларның якынча 28 процентында гына ягулык бар. Казахстан бензинны «гуманитар ярдәм» итеп җибәрә, аның бер өлеше «Татнефть» нефтьеннән эшләнгән. Татарстан нефть чыгара һәм куркынычларны үз өстенә ала, империя исә лимитлар кертә.
Башта саннар. «ГдеБЕНЗ» хезмәте мәгълүматларына караганда, август уртасына Россиядә күзәтелгән АЗСларның якынча 28 процентында гына бензин яки дизель калган; бер атна элек бу күрсәткеч 41 процент иде. Төгәллек өчен: бу бөтен Россия буенча сан, төбәкләр буенча бүленеш түгел. Әмма кытлык турындагы хәбәрләр Идел буена да тарала: бер кешегә 15–30 литр лимит, канистрларга ягулык салуны тыю, күрше Оренбург өлкәсендә җөп-так көннәр тәртибе.
Сәбәп яшерен түгел: нефть эшкәртү заводларына һөҗүмнәр. Reuters мәгълүматларына караганда, июньгә бензин җитештерү узган ел белән чагыштырганда якынча 25 процентка төшкән. Шуннан соң да яңа заводлар янды, августта Түбән Кама нефть үзәгенә ике тапкыр һөҗүм булды. Мәскәү бензин экспортын әле апрельдә үк тыйган иде. Күргәнебезчә, ярдәм итмәде.
Бензоколонкага «гуманитар ярдәм»
Моннан соңгы хәлне уйлап чыгарып булмаслык сатира дип кенә атап була. Казахстан Россиягә якынча 50 мең тонна бензин җибәрергә ризалашты, һәм документларда бу «гуманитар ярдәм» дип атала. Егерме ел буе үзен энергетик супердержава дип атаган һәм энергияне сәяси басым коралы итеп кулланган илгә — гуманитар ярдәм. Масштаб өчен: 50 мең тонна Россиянең ярты тәүлеклек куллануыннан да азрак. Мароккодан тагын якынча 30 мең тонна АИ-92 килгән, Беларусь июльдә тәэмин итүне ике йөз мең тоннадан арттырган. Империя Минскидан Рабатка кадәр кулын суза.
Reuters һәм The Moscow Times хәбәр иткән тагын бер ирония бар: Казахстаннан килгән «гуманитар» бензинның бер өлеше «Татнефть» нефтьен эшкәртүче «Конденсат» заводында җитештерелә. Маршрутка карагыз: Татарстан нефте Казахстанга китә, анда бензинга әйләнә һәм империягә ярдәм булып кире кайта. Безнең нефть. Аның сугышы. Ярдәм сораучы кул да — аның.
Бу Татарстан өчен нәрсә аңлата
Гасырлык нефть мәктәбе һәм ике нефть эшкәртү заводы булган республика үз заводларының мишеньгә, нефтьнең чит ярдәмгә әйләнүен, ә халыкның лимитлар һәм чиратларга әзерләнүен күрә. Ресурс синдә булып та, аның турында карарлар синдә булмаса — бу колониаль бәйлелекнең дәреслектәге билгеләмәсе. Гамәлдә исә мондый төзелештә колония беренче булып яна.
Империянең приборлар панеле
Бәйсез Татарстанга Мароккодан бензин сорарга туры килмәс иде: аның НПЗлары үз гражданнарына эшләр, нефть аны чыгарган илгә хезмәт итәр иде. Суверенитет — «Татнефть»нең Казан алдында җавап тотуы, чит сугышны ягулык белән тәэмин итмәве. Әлегә исә 28 процент санын истә калдырыгыз. Империя куәте приборлар панелендә менә шулай күренә.